تکنولوژینجوم و فضا

مریخ‌نورد پرسویرنس دومین نمونه از سنگ‌های مریخ را جمع‌آوری کرد

مریخ‌نورد پرسویرنس ناسا تاکنون دو نمونه از سطح سیاره سرخ جمع‌آوری کرده می‌باشد. اعضای تیم مأموریت روز چهارشنبه در توئیتی اعلام کردند پرسویرنس بعد از حفاری مجدد در سنگ راشِت، مغزه به‌دست‌آمده را در لوله تیتانیومی از پیش تعیین‌شده آب‌بندی کرده می‌باشد.

این موفقیت تنها دو روز بعد از جمع‌آوری اولین نمونه سالم از همین سنگ به دست آمده می‌باشد. نخستین تلاش پرسویرنس برای نمونه‌برداری ۵ اگوست انجام شد؛ ولی به دلیل متخلخل بودن سنگ انگیزه، نمونه جمع‌آوری‌شده در اطراف محل حفاری روی سطح مریخ پراکنده شد. اما سنگ راشت همان‌طور که در دو تلاش آتی مشخص شد، بسیار سخت‌تر می‌باشد.

نمونه اول مونتدینیر (Montdenier) و نمونه دوم مونتینیاک (Montagnac) نام‌گذاری شده‌اند. این نمونه‌ها می‌توانند اطلاعات زیادی درمورد گذشته منطقه آشکار کنند که ممکن است حاوی فعالیت‌های آتشفشانی و دوره‌های پایدار وجود آب بوده می‌باشد.

دکتر کِن فارلی از کَلتِک که جایگاه دانشمند پروژه را در این مأموریت بر عهده دارد، می‌گوید: «گویا دو نمونه نخست، محیطی پذیرای حیات را نشان می‌دهند. وجود طولانی‌مدت آب نشانه بسیار مهمی می‌باشد.»

سنگ راشت بعد از دو حفاری

سنگ راشت به همراه محل حفاری مونتدینیر (سمت راست)، مونتینیاک (سمت چپ) و خراشیدگی دایره‌ای‌شکل به نام «بلگراد» به عمق ۱۰ میلی‌متر و قطر ۵۰ میلی‌متر که با ابزار مخصوصی تراشیده شده و از طریق غبار حاصل از حفاری دوم پوشیده شده می‌باشد. (زیر حفره سمت راست)

سنگ راشت، یک سنگ آذرین بازالتی است که ممکن است حاصل جریان گدازه در این منطقه باشد. وجود بلور‌های نمکی در سنگ‌های آذرین در پروسه سن‌سنجی رادیومتریک بسیار موثر می‌باشد. بعد از سن‌سنجی تمام نمونه‌ها و مرتب کردن آن‌ها طبق زمان، چشم‌اندازی از سرگذشت این دهانه و مهم‌ترین رویداد‌هایی که در آن به وقوع پیوسته است برابر دیدگان ما شکل می‌گیرد. چگونگی تشکیل دهانه جیزرو، ظهور و ناپدید شدن دریاچه جیزرو و تغییرات اقلیمی سیاره در گذشته‌های دور، بعضی از این رویداد‌ها می‌باشند.

شناسایی نمک در این سنگ‌ها شاید بسیار هیجان‌انگیزتر باشد. این نمک‌ها ممکن است به همراه جریان آب سطحی وارد دهانه شده و سنگ‌های اولیه را دگرگون کرده باشند یا به احتمال بیشتر، بعد از تبخیر آب روی سطح دهانه ته‌نشین شده‌اند. بلور‌های نمک موجود در این دو نمونه ممکن است حباب‌های کوچکی از آب باستانی مریخ را به دام انداخته باشند. چنانچه چنین باشد، آن‌ها می‌توانند مانند کپسول‌های میکروسکوپی زمان، اطلاعات زیادی از ناشناخته‌های اقلیم باستانی مریخ و زیست‌پذیری سیاره در گذشته عرضه بدهند. بلور‌های نمکی در زمین به خاطر توانایی حفظ نشانه‌های حیات باستانی شناخته می‌شوند.

وجود نمک در خراشیدگی بلگراد

خراشیدگی بلگراد (سمت چپ)، آنالیز آن نشان‌دهنده وجود بلورهای نمک (با رنگ کاذب فسفری) در این سنگ آذرین است (سمت راست)

دانشمندان تیم پرسویرنس می‌دانند دهانه زمانی پر از آب بوده است؛ ولی از اینکه چه مدت این شرایط وجود داشته، اطمینان ندارند. این احتمال وجود دارد که دریاچه جیزرو یک‌ بار برای پیوسته به‌سرعت از آب‌های جاری پر شده و به‌مرور طی بازه‌ای کوتاه (مثلاً ۵۰ سال) تبخیر شده باشد؛ ولی درجاتی از دگرگونی که دانشمندان در سنگ‌های انگیزه نمونه‌برداری دیده‌اند، احتمال وجود آب‌های سطحی برای زمان بسیار طولانی را تقویت می‌کند.

مقاله‌ مرتبط:

آب سطحی ممکن است مرتبط با دریاچه جیزرو باشد یا مدت‌ها بعد از خشک شدن دریاچه به سنگ‌ها رسیده باشد. دانشمندان باور دارند چه این آب ده‌ها هزار سال و چه میلیون‌ها سال در دهانه وجود داشته، به اندازه کافی شرایط را برای حیات میکروسکوپی در گذشته مناسب کرده می‌باشد.

مریخ‌نورد پرسیورنس هنوز هم به جست‌وجو روی سطح دهانه ادامه می‌دهد تا پاسخ‌های شایسته‌ای برای سؤالات ما از تاریخ مریخ پیدا کند. لوله‌های تیتانیومی حاوی نمونه‌های جمع‌آوری‌شده، در محفظه مریخ‌نورد ذخیره می‌شوند تا در زمان مناسب در چند گروه روی سطح سیاره رها شوند. با این روش احتمال از دست رفتن نمونه‌ها کاهش پیدا می‌کند. در نهایت این نمونه‌ها از طریق مأموریت مشترک ناسا و سازمان فضایی اروپا (ESA) حدود یک دهه دیگر به زمین منتقل خواهند شد.

مسیر حرکت پرسویرنس به سمت ستیا

نقشه مسیر حرکت مریخ‌نورد پرسویرنس، سنگ راشت در منطقه سیتادل جای دارد

منیت آتی مریخ‌نورد ممکن است یال‌هایی پوشیده از ماسه و تکه‌سنگ در سِتیای جنوبی (South Séítah) در فاصله ۲۰۰ متری مکان کنونی آن می‌باشد. نمونه‌های کنونی ممکن است متعلق به جوان‌ترین لایه زمین‌شناسی دهانه جیزرو می‌باشند. ستیای جنوبی ممکن است قدمت بیش‌تری دارد و در تکمیل دو نمونه کنونی، دید بهتری از پروسه‌های شکل‌دهنده سطح جیزرو به تیم دانشمندان مأموریت خواهد داد.

ستیا جنوبی منیت آتی پرسویرنس

تصویر هوایی اینجنیوتی از ستیای جنوبی (سایه اینجنیوتی در لبه پایین تصویر متمایل به راست دیده می‌شود)

با شروع ماه اکتبر، فعالیت تمام مأموریت‌های مریخ به مدت چند هفته در دوره «مقارنه خورشیدی» متوقف می‌شود. در این دوره خورشید بین زمین و مریخ قرار می‌گیرد و ارتباطات بین ایستگاه‌های زمینی و مدارگرد‌ها و مریخ‌نورد‌ها را دچار اختلال می‌کند. مریخ‌نورد پرسویرنس ممکن است پیش از پایان این دوره، حفاری در ستیای جنوبی را آغاز نخواهد کرد.

مقارنه خورشیدی زمین و مریخ

به نظر شما مریخ‌نورد پرسویرنس موفق به کشف نشانه‌های حیات باستانی در مریخ می‌گردد؟ نظرتان را با زومیت در بین بگذارید.



مشاهده بیشتر

نوشته های مشا‌به

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نمی‌گردد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

دکمه بازگشت به بالا